Trung tâm Nước sạch và Vệ sinh môi trường nông thôn tỉnh Khánh Hòa triển khai cấp nước liên thông, điều tiết nguồn thô hồ đập, quyết tâm không để người dân thiếu nước.
Trước tình hình nắng nóng bắt đầu gay gắt, bà Trương Thị Thanh Vân, Giám đốc Trung tâm Nước sạch và Vệ sinh môi trường nông thôn tỉnh Khánh Hòa cho biết, đơn vị đang quản lý 48 nhà máy cấp nước trên toàn tỉnh.
Với dự báo mùa khô năm 2026 có lượng mưa thấp, Trung tâm đã chủ động xây dựng các phương án kỹ thuật và kịch bản ứng cứu khẩn cấp để bảo vệ nguồn nước sinh hoạt cho khu vực nông thôn.
Hiện Trung tâm Nước sạch và Vệ sinh môi trường nông thôn tỉnh Khánh Hòa đã xây dựng kịch bản cấp nước sinh hoạt trong mùa khô. Ảnh: KS.
Điều tiết liên thông và tối ưu hóa nguồn nước thô
Hiện nay, mực nước tại nhiều con suối như Suối Lạnh, Ô Căm, Lồ Ồ, Suối Kiền Kiền và Suối A Nhân đã bắt đầu sụt giảm. Nếu nắng hạn kéo dài, mực nước xuống thấp sẽ khiến nước không thể tự chảy vào hố thu để vận hành máy bơm. Trước thực tế này, Trung tâm Nước sạch và Vệ sinh môi trường nông thôn tỉnh Khánh Hòa đã phối hợp chặt chẽ với đơn vị thủy lợi để cập nhật liên tục trữ lượng các hồ chứa lớn ở khu vực phía Nam Khánh Hòa như hồ Nước Ngọt, Sông Trâu, Sông Sắt, Cho Mo và Tân Giang. Việc nắm chắc thông số về mực nước, lưu lượng và thời gian xả giúp đơn vị đưa ra giải pháp vận hành các công trình cấp nước sinh hoạt sử dụng nguồn nước từ các hồ trên một cách phù hợp nhất. Giải pháp trọng tâm đang được triển khai là phương án "cấp nước liên thông" giữa các nhà máy để hỗ trợ lẫn nhau trong điều kiện khắc nghiệt.
Điển hình như tại xã Bác Ái, khi nguồn nước Suối Lạnh cạn kiệt, đơn vị sẽ kích hoạt trạm bơm tăng áp để điều tiết nước từ hệ thống Phước Đại qua Phước Thành.
Tại xã Thuận Bắc, nếu hệ thống Phước Kháng hết nguồn, đơn vị sẽ thực hiện bơm nước tiếp ứng từ hệ thống Lợi Hải lên. Đối với các khu vực miền núi sử dụng nguồn nước mặt từ suối như Phước Bình, Phước Tiến, Tà Nôi hay Ma Nới, Trung tâm luôn trong tư thế chủ động bơm nước thô để duy trì nguồn cấp, đảm bảo không vùng nào bị thiếu nước. Bên cạnh đó, các giải pháp kỹ thuật tại 48 hệ thống cấp nước nông thôn cũng được siết chặt.
Theo bà Vân, hiện nay các đội ngũ kỹ thuật thường xuyên kiểm tra máy móc, bảo dưỡng định kỳ máy bơm và dự phòng thêm thiết bị tại các trạm để sẵn sàng tăng công suất. Thậm chí, phương án bơm nước tại các hồ dưới mực nước chết cũng đã được tính đến để tận dụng tối đa nguồn thô phục vụ người dân. Công tác kiểm soát chất lượng nước cũng được đặt lên hàng đầu với việc tăng tần suất lấy mẫu giám sát tại nguồn vào, sau xử lý và trên toàn mạng lưới phân phối. Quy trình xử lý được điều chỉnh linh hoạt về liều lượng hóa chất, tăng cường các công đoạn keo tụ, lắng, lọc và khử trùng để nước luôn đạt quy chuẩn kỹ thuật ngay cả khi nguồn nước mặt hạn chế.
Sẵn sàng kịch bản ứng phó
Trong trường hợp khô hạn cực đoan kéo dài, Trung tâm Nước sạch và Vệ sinh môi trường nông thôn tỉnh cho biết, đã chuẩn bị sẵn sàng các kịch bản ứng cứu cấp độ cao. Đơn vị chủ động phối hợp cùng chính quyền địa phương, các lực lượng quân đội, công an và doanh nghiệp để huy động xe bồn vận chuyển nước sinh hoạt đến những vùng "khát". Mục tiêu là đảm bảo nước sạch tới tận các hộ dân ở cuối nguồn hoặc vùng cao, không để ai bị bỏ lại phía sau.
Đội ngũ kỹ thuật thường xuyên kiểm tra máy móc, đảm bảo cấp nước sinh hoạt cho người dân. Ảnh: KS.
Cụ thể, tại khu vực Vĩnh Hy, nếu hệ thống hết nước, xe bồn sẽ lấy nước sạch từ nhà máy Thái An để phục vụ nhân dân hai thôn Cầu Gãy và Vĩnh Hy. Tại xã Ma Nới, nếu các nguồn suối cạn kiệt, phương án chở nước từ nhà máy Hòa Sơn và Tân Mỹ sẽ được kích hoạt ngay lập tức. Ngoài ra, tại lòng suối Tà Nôi, đơn vị cũng duy trì 5 giếng đào dã chiến để người dân có thể chủ động lấy nước trong giai đoạn căng thẳng nhất.
Tại các khu vực khác như Hòa Sơn, xã Anh Dũng, biện pháp đắp đê bao và khơi thông dòng chảy từ các kênh nhánh thủy lợi xuống suối Sông Dầu đang được triển khai để trạm bơm chống hạn có đủ nguồn cấp cho nhà máy.
Đối với các khu vực như thôn Ma Lâm hay xã Phước Bình, các đội ngũ kỹ thuật cũng túc trực để khơi dòng, tận dụng từng mạch nước suối còn sót lại và dùng bơm chống hạn đẩy nước lên khu xử lý.
Tại hệ thống nước Tập Lá, nếu suối cạn sẽ thực hiện cấp nước bổ sung từ nhà máy Ma Trai. Song song với các biện pháp kỹ thuật, việc điều tiết cấp nước luân phiên sẽ được áp dụng hợp lý để ưu tiên nhu cầu thiết yếu.
Giám đốc Trung tâm Nước sạch và Vệ sinh môi trường nông thôn tỉnh khẳng định, Trung tâm sẽ tiếp tục phối hợp với chính quyền địa phương đẩy mạnh tuyên truyền sử dụng nước tiết kiệm và hỗ trợ kịp thời cho các hộ khó khăn, quyết tâm vượt qua thử thách của mùa khô 2026.