Các ngành chức năng của tỉnh Lào Cai chủ động thực hiện các biện pháp ngăn ngừa từ xa, trước nguy cơ dịch Lở mồm long móng serotype SAT1 xâm nhập.
Ngày 5/6, Chi cục Trồng trọt, Bảo vệ thực vật và Chăn nuôi, Thú y, Thủy sản tỉnh Lào Cai phối hợp với Viện Nghiên cứu Chăn nuôi quốc tế (ILRI) và Viện Chăn nuôi và Thú y Việt Nam tổ chức hội nghị truyền thông các biện pháp phòng, chống bệnh truyền lây xuyên biên giới trên vật nuôi; ngăn chặn virus gây bệnh Lở mồm long móng serotype SAT1 xâm nhập vào địa bàn tỉnh Lào Cai.
Lào Cai chủ động các biện pháp phòng chống dịch bệnh truyền lây xuyên biên giới trên vật nuôi. Ảnh: Thanh Tiến.
Hội nghị được tài trợ từ Bộ Nông nghiệp, Thực phẩm và Nông thôn Hàn Quốc (MAFRA), thuộc dự án ICT4Health do ILRI phối hợp với Viện Chăn nuôi và Thú y Việt Nam triển khai giai đoạn 2022-2026 tại Phú Thọ và Lào Cai.
Theo bà Cao Thị Hòa Bình, Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt, Bảo vệ thực vật và Chăn nuôi, Thú y, Thủy sản tỉnh Lào Cai, trong thời gian gần đây, tình hình dịch bệnh động vật trên thế giới và trong khu vực tiếp tục diễn biến phức tạp. Đặc biệt, nguy cơ chủng virus Lở mồm long móng serotype SAT1 xâm nhập vào Việt Nam đang được Chính phủ, Bộ Nông nghiệp và Môi trường và các địa phương đặc biệt quan tâm. Lào Cai là tỉnh biên giới có hoạt động giao thương, vận chuyển hàng hóa, động vật và sản phẩm động vật diễn ra thường xuyên. Chính vị vậy, địa phương luôn đứng trước nguy cơ rất lớn nếu không chủ động triển khai đồng bộ các biện pháp phòng ngừa, giám sát và kiểm soát dịch bệnh.
Mục tiêu của hội nghị là cung cấp những thông tin mới nhất về các bệnh truyền lây xuyên biên giới trên vật nuôi, đặc biệt là bệnh Lở mồm long móng; đánh giá nguy cơ xâm nhập của chủng virus SAT1. Đồng thời nâng cao năng lực giám sát, phát hiện sớm, lấy mẫu, bảo quản và vận chuyển mẫu bệnh phẩm phục vụ công tác chẩn đoán, xử lý dịch bệnh.
Phó Giáo sư tiến sĩ Phạm Ngọc Thạch - Giảng viên cao cấp tại Học viện Nông nghiệp Việt Nam phát biểu tại hội nghị. Ảnh: Thanh Tiến.
Tại hội nghị, các chuyên gia của Học viện Nông nghiệp, Viện Chăn nuôi và Thú y Việt Nam đã cập nhật thông tin về tình hình dịch bệnh truyền lây xuyên biên giới trên vật nuôi, đặc biệt là bệnh Lở mồm long móng do các chủng virus đang lưu hành tại nhiều quốc gia trên thế giới. Các báo cáo tập trung phân tích nguy cơ xâm nhập của virus Lở mồm long móng serotype SAT1 vào Việt Nam thông qua hoạt động vận chuyển, buôn bán động vật và sản phẩm động vật qua biên giới.
TS Đặng Xuân Sinh, cán bộ nghiên cứu của Viện nghiên cứu Chăn nuôi quốc tế (ILRI) phân tích: Trong khu vực Đông Nam Á, Việt Nam là một trong những quốc gia có nguy cơ cao đối với các dịch bệnh truyền lây xuyên biên giới trên động vật do có đường biên giới dài và tiếp giáp với các nước Trung Quốc, Lào, Campuchia, cũng như các hoạt động vận chuyển, xuất nhập khẩu các sản phẩm từ động vật từ các nước trên thế giới.
Virus erotype SAT1 hiện chưa xuất hiện tại Việt Nam nhưng đã ghi nhận tại một số quốc gia và khu vực trên thế giới. Trong bối cảnh hoạt động giao thương, vận chuyển động vật và sản phẩm động vật gia tăng, nguy cơ xâm nhập của chủng virus này luôn hiện hữu, nhất là tại các địa phương có đường biên giới dài như Lào Cai.
Nhiều năm qua, tại Việt Nam chỉ lưu hành các serotype O, A và Asia1; chưa từng ghi nhận serotype SAT1. Tuy nhiên, từ năm 2025 đến nay, virus Lở mồm long móng serotype SAT1 đã lan nhanh khỏi khu vực châu Phi, xuất hiện tại nhiều nước Trung Đông và Tây Á. Đặc biệt, đầu tháng 4/2026, Trung Quốc lần đầu công bố xuất hiện ổ dịch SAT1 trên đàn bò tại hai tỉnh Cam Túc và Tân Cương.
Khi xuất hiện và lây lan, bệnh này có thể gây thiệt hại nghiêm trọng cho ngành chăn nuôi, làm giảm năng suất, chất lượng đàn gia súc, ảnh hưởng đến hoạt động thương mại và lưu thông động vật, sản phẩm động vật, đồng thời làm gia tăng chi phí phòng, chống dịch bệnh.
Bên cạnh các thông tin khái quát về các dịch bệnh truyền lây xuyên biên giới trên vật nuôi, bệnh Lở mồm long móng, đánh giá nguy cơ và thiệt hại của chủng virus Lở mồm long móng serotype SAT1 xâm nhập vào Việt Nam; các đại biểu được hướng dẫn nâng cao năng lực giám sát, cảnh báo, phát hiện sớm và triển khai các biện pháp ngăn chặn, phòng, chống dịch bệnh Lở mồm long móng cho chính quyền địa phương.
Các chuyên gia cũng hướng dẫn quy trình kỹ thuật lấy mẫu, bảo quản và vận chuyển mẫu bệnh phẩm Lở mồm long móng bảo đảm đúng quy định phục vụ công tác chẩn đoán và xử lý dịch bệnh.
Đặc biệt, tại hội nghị, đã diễn ra lễ ký kết Quy chế phối hợp giữa Chi cục Trồng trọt, Bảo vệ thực vật và Chăn nuôi, Thú y, Thủy sản tỉnh Lào Cai; Chi cục Quản lý thị trường tỉnh; Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh và UBND các xã, phường biên giới về hoạt động quản lý, kiểm tra, kiểm soát; phòng ngừa, phát hiện, ngăn chặn và xử lý các hành vi vi phạm pháp luật liên quan đến giống cây trồng nông nghiệp, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, thuốc thú y, thức ăn chăn nuôi, động vật và sản phẩm động vật.
Theo quy chế, các bên sẽ tăng cường trao đổi thông tin, phối hợp tuần tra, kiểm tra, kiểm soát tại cửa khẩu, đường mòn, lối mở, chợ phiên biên giới và các địa bàn trọng điểm. Kịp thời phát hiện, ngăn chặn hoạt động vận chuyển, buôn bán động vật và sản phẩm động vật nhập lậu, không rõ nguồn gốc.
Các đơn vị chức năng của tỉnh Lào Cai ký Quy chế phối phợp. Ảnh: Thanh Tiến.
Đồng thời, các đơn vị chức năng đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức của người dân về nguy cơ dịch bệnh, trách nhiệm chấp hành các quy định về kiểm dịch động vật và an toàn sinh học. Qua đó, nhằm nâng cao hiệu quả phối hợp liên ngành, tạo cơ chế trao đổi thông tin và xử lý nhanh các tình huống phát sinh tại khu vực biên giới, góp phần phòng vệ từ sớm, từ xa trước nguy cơ dịch bệnh động vật truyền lây xuyên biên giới.