Phân cấp thủ tục hành chính, tăng tính chủ động cho địa phương

Thủ tục hành chính cấp Bộ chỉ chiếm 25,4%

Thực hiện chỉ đạo chung của Chính phủ về đẩy mạnh cải cách thể chế, trong đó, bảo đảm cấp Bộ thực hiện không quá 30% tổng số thủ tục, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã rà soát và tiếp tục phân cấp, phân quyền mạnh mẽ. 

Cụ thể, trong năm 2025, Bộ đã phân quyền, phân cấp 165 thẩm quyền của Bộ cho chính quyền địa phương, chủ yếu là thẩm quyền giải quyết thủ tục hành chính. Tiếp sau đó, tính đến giữa tháng 4/2026, Bộ đã rà soát, đề xuất phân cấp 61 thủ tục hành chính cấp bộ cho địa phương, đồng thời, đề xuất bãi bỏ 83 thủ tục hành chính. Như vậy, tổng số thủ tục hành chính thuộc lĩnh vực quản lý của Bộ sẽ giảm từ 638 xuống còn 555 thủ tục, trong đó, thủ tục hành chính cấp Bộ giảm rất mạnh, chỉ còn 141 thủ tục, chiếm 25,4%, vượt chỉ tiêu của Trung ương và Chính phủ giao.

Điển hình  trong lĩnh vực chăn nuôi, các thủ tục như: đăng ký khảo nghiệm dòng, giống vật nuôi; công nhận kết quả khảo nghiệm; cấp mã số định danh cơ sở chăn nuôi hay thông báo phương án chăn nuôi, kiểm soát rủi ro trong mô hình nuôi mới đều được đưa về địa phương. Đây là những nội dung mà chính quyền cấp tỉnh, cấp huyện có điều kiện theo dõi sát thực tế, từ điều kiện chuồng trại đến quy trình vận hành.

Tương tự, trong lĩnh vực thú y, việc cấp, điều chỉnh hoặc cấp lại giấy phép nhập khẩu, xuất khẩu thuốc thú y có chứa chất đặc thù cũng được phân cấp. Điều này giúp rút ngắn đáng kể thời gian xử lý hồ sơ, nhất là trong bối cảnh hoạt động thương mại nông sản ngày càng yêu cầu tính kịp thời.

Đáng chú ý, lĩnh vực khoáng sản - vốn có yêu cầu quản lý chặt chẽ cũng được đề xuất phân cấp nhiều thủ tục quan trọng như: Chấp thuận thăm dò, khai thác khoáng sản tại khu vực cấm hoạt động khoáng sản, khu vực tạm thời cấm hoạt động khoáng sản; thăm dò bổ sung để nâng cấp tài nguyên, trữ lượng khoáng sản; cấp lại giấy phép thăm dò khoáng sản… Việc giao thẩm quyền cho địa phương trong các trường hợp này được đánh giá là phù hợp với thực tiễn, khi chính quyền sở tại là đơn vị trực tiếp quản lý tài nguyên và giám sát hoạt động khai thác.

Ở mảng an toàn thực phẩm, việc kiểm tra nhà nước đối với hàng hóa nhập khẩu theo phương thức kiểm tra chặt cũng được tính toán để phân cấp. Trong điều kiện hệ thống kiểm nghiệm, đánh giá sự phù hợp ngày càng phát triển, việc giao quyền cho địa phương không làm giảm hiệu lực quản lý, mà còn tăng tính liên thông trong kiểm soát.

Theo ông Phan Tuấn Hùng, Vụ trưởng Vụ Pháp chế, với sự phân cấp mạnh mẽ, người dân, doanh nghiệp sẽ thực hiện thủ tục ngay tại địa phương, không phải gửi hồ sơ lên Bộ, qua đó rút ngắn thời gian, giảm chi phí tuân thủ, đồng thời tăng tính chủ động và trách nhiệm của chính quyền địa phương.

Thủ tục giảm, lợi ích tăng

Việc Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề xuất phân cấp mạnh mẽ và bãi bỏ thêm 83 thủ tục hành chính, trong đó có cả những thủ tục nội bộ yêu cầu địa phương phải xin ý kiến Bộ khi thẩm định một số dự án đê điều, khoáng sản… là bước đi tích cực trong cải cách quy trình quản lý, mang lại nhiều lợi ích cho người dân và doanh nghiệp.

Đúng như ông Phan Tuấn Hùng đã từng khẳng định, những lợi ích này có thể  “đong đếm” được. Cụ thể, trước khi thực hiện Nghị quyết số 66/NQ-CP, có 650 thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý của Bộ, trong đó có 518 thủ tục liên quan đến hoạt động đầu tư kinh doanh, với tổng thời gian giải quyết là 16.667 ngày, tổng chi phí tuân thủ khoảng 9.702 nghìn tỷ đồng.

Qua gần 1 năm thực hiện Nghị quyết nêu trên, Bộ đã hoàn thành thực thi cắt giảm, đơn giản hóa 189 thủ tục hành chính; tương đương cắt giảm 6.811 ngày, đạt tỷ lệ cắt giảm 40,86% thời gian giải quyết và cắt giảm 5.116 nghìn tỷ đồng, đạt tỷ lệ cắt giảm 52,73% chi phí tuân thủ thủ tục hành chính so với năm 2024.

Với việc tiếp tục đề xuất bãi bỏ 83 thủ tục sẽ cắt giảm thêm 1.819 ngày, đạt tỷ lệ cắt giảm 10,91% thời gian giải quyết và cắt giảm thêm 59,62 nghìn tỷ đồng, đạt tỷ lệ cắt giảm thêm 0,61% chi phí tuân thủ thủ tục hành chính.

Như vậy, đến thời điểm hiện tại, Bộ đã cắt giảm 51,77% tổng thời gian giải quyết và cắt giảm 53,34% tổng chi phí tuân thủ thủ tục hành chính trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường so với năm 2024.