Xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai: Nền tảng cho quản lý hiện đại

Từng bước hoàn thiện cơ sở dữ liệu địa chính

Trong tiến trình chuyển đổi số và hiện đại hóa quản lý tài nguyên, Thanh Hóa xác định xây dựng cơ sở dữ liệu (CSDL) đất đai là nhiệm vụ trọng tâm, có ý nghĩa nền tảng. Những năm qua, tỉnh đã ban hành nhiều chủ trương, quyết sách quan trọng, trong đó nổi bật là dự án “Tổng thể xây dựng hệ thống hồ sơ địa chính và CSDL quản lý đất đai tỉnh Thanh Hóa”.

Thực hiện dự án này, công tác đo đạc, lập bản đồ địa chính trên địa bàn tỉnh đạt nhiều kết quả tích cực. Đến nay, đã có 131/166 đơn vị hành chính cấp xã hoàn thành đo đạc bản đồ địa chính theo hệ tọa độ VN2000. Trong số đó, 22 xã mới thực hiện đo đạc một phần diện tích do quá trình sắp xếp, sáp nhập đơn vị hành chính cấp xã giữa địa phương đã có bản đồ địa chính và địa phương chưa có bản đồ địa chính trước đây.

Kết quả này tạo cơ sở quan trọng cho việc cập nhật, chỉnh lý hồ sơ địa chính và xây dựng CSDL đất đai đồng bộ. Bản đồ địa chính được đo đạc chính xác, thống nhất theo hệ tọa độ quốc gia không chỉ phục vụ công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCN) mà còn là nền tảng cho quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất và thu hút đầu tư.

Song song với đo đạc bản đồ, tỉnh Thanh Hóa cũng đẩy mạnh xây dựng CSDL địa chính. Hiện toàn tỉnh có 26/166 đơn vị cấp xã đã triển khai xây dựng CSDL địa chính. Trong đó, 20 xã đã hoàn thành xây dựng CSDL cho toàn bộ các thửa đất, tiêu biểu như các xã Hà Trung, Tống Sơn, Hà Long, Hoạt Giang, Yên Định, Yên Trường, Yên Phú, Quý Lộc, Triệu Sơn, Thọ Bình, An Nông, Tân Ninh, Đồng Tiến… Sáu địa phương khác gồm Thiệu Hóa, Thiệu Toán, Thiệu Quang, Thiệu Trung, phường Đông Tiến và phường Bỉm Sơn mới thực hiện được một phần.

Tính đến thời điểm hiện tại, 747.301 thửa đất thuộc 26 xã của các huyện Triệu Sơn, Yên Định, Hà Trung, Thiệu Hóa (trước sắp xếp) đã được đồng bộ vào CSDL. Bên cạnh đó, 722.544 thửa đất ở, nhà ở tại các địa phương khác đã được cấp GCN nhưng chưa xây dựng CSDL vẫn đang chờ tạo lập dữ liệu để hoàn thiện hệ thống.

Theo đánh giá của Phòng Đo đạc, Bản đồ và Viễn thám, Sở Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) Thanh Hóa, việc xây dựng CSDL địa chính có vai trò đặc biệt quan trọng trong quản lý Nhà nước về đất đai. Đây là nguồn thông tin pháp lý đầy đủ, chính xác, phục vụ công tác đăng ký đất đai, cấp GCN, thu hồi đất, bồi thường, giải phóng mặt bằng, cũng như quản lý các dự án có sử dụng đất.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy tiến độ xây dựng CSDL địa chính tại nhiều xã, phường còn chậm; số đơn vị hoàn thành vẫn chiếm tỷ lệ khiêm tốn so với tổng số toàn tỉnh. Điều này đặt ra yêu cầu cần có giải pháp đồng bộ, quyết liệt hơn trong giai đoạn tới.

Điều chỉnh đề án, thích ứng mô hình chính quyền 2 cấp

Trước yêu cầu thực tiễn, Sở TN&MT (nay là Sở NN&MT) đã tham mưu UBND tỉnh Thanh Hóa báo cáo Ban Thường vụ Tỉnh ủy thống nhất chủ trương xây dựng đề án tổng thể về CSDL đất đai. Trên cơ sở đó, UBND tỉnh đã ban hành Quyết định số 69/QĐ-UBND ngày 4/1/2024 phê duyệt đề án “Xây dựng CSDL đất đai tỉnh Thanh Hóa”, triển khai trong giai đoạn 2024- 2028.

Theo đại diện Phòng Đo đạc, Bản đồ và Viễn thám: Mục tiêu của đề án là hoàn thiện việc xây dựng CSDL đất đai và phát triển, vận hành hệ thống thông tin đất đai thống nhất trên toàn tỉnh. Qua đó nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước; hỗ trợ giải quyết thủ tục hành chính về đất đai trên môi trường điện tử; đáp ứng nhu cầu khai thác thông tin của tổ chức, cá nhân một cách nhanh chóng, minh bạch.

Đề án đặt ra phạm vi thực hiện trên địa bàn các xã, phường, thị trấn thuộc 27 huyện, thị xã, thành phố (trước sắp xếp). Cụ thể, sẽ tiến hành đo đạc, lập bản đồ địa chính tại 131 đơn vị hành chính cấp xã; chỉnh lý bản đồ địa chính tại 296 xã, phường, thị trấn; đồng thời xây dựng CSDL đất đai cho 388 đơn vị hành chính.

Trong đó, có 69 xã chưa từng được đo đạc bản đồ địa chính và 62 xã đã thực hiện dồn điền đổi thửa đất nông nghiệp cần đo đạc, cập nhật lại. Khối lượng công việc lớn, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các ngành, địa phương.

Hiện nay, để phù hợp với quá trình vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp sau sắp xếp đơn vị hành chính, Sở NN&MT đang tham mưu điều chỉnh nội dung đề án. Dự kiến trong tháng 2/2026, phương án điều chỉnh sẽ được trình UBND tỉnh xem xét, phê duyệt làm cơ sở triển khai đồng bộ.

Các nội dung điều chỉnh đều hướng tới mục tiêu hiện đại hóa toàn diện công tác quản lý đất đai, đẩy mạnh cung cấp dịch vụ công trực tuyến, tăng cường tính công khai, minh bạch trong sử dụng đất. Khi hệ thống CSDL đất đai hoàn thiện và vận hành ổn định, đây sẽ là nền tảng quan trọng cho chuyển đổi số lĩnh vực đất đai, cải thiện môi trường đầu tư, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh trong giai đoạn mới.